W marcu bieżącego roku posłowie Sejmu RP Paweł Kobyliński, Jerzy Meysztowicz i Paweł Pudłowski skierowali do Ministra Rozwoju i Finansów interpelację dotyczącą zastosowania klauzuli rozstrzygania wątpliwości wynikających z niejasnych przepisów prawa podatkowego na korzyść podatnika. Zasada ta obowiązuje od 1 stycznia 2016 r.
na mocy przepisu art. 2a Ordynacji podatkowej, który nakazuje rozstrzygać na korzyść podatnika niedające się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego.
Zgodnie z informacjami zawartymi w interpelacji podatnicy skierowali do organów skarbowych 262 wnioski dotyczące interpretacji przepisów prawa podatkowego, w których powoływali się na powyższą klauzulę.
Organy podatkowe tylko w siedmiu przypadkach odniosły się do zastrzeżeń podatników dotyczących klauzuli, przy czym w każdym z przypadków w sposób negatywny.
W wystosowanym do Ministra Finansów zapytaniu posłowie poruszyli kwestie dotyczące:
- • Ilości przeprowadzonych kontroli skarbowych od momentu wprowadzenia zasady in dubio pro tributario;
- • Braku uwzględnienia klauzuli w rozpatrzonych wnioskach mimo różnych rozstrzygnięć sądowych, które mogą oznaczać niejednoznaczność przepisów;
- • Planów dotyczących kontroli wykonywania zasady rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika w Urzędach Skarbowych;
- • Działań Rządu zmierzających do uaktywnienia obowiązującej klauzuli.
Odpowiadając na pytania zawarte w interpelacji Minister Finansów podkreśla, że stosowanie klauzuli in dubio pro tributario zawartej w art.
2a Ordynacji podatkowej jest uzasadnione tylko wtedy, gdy nie da się usunąć wątpliwości wynikających z przepisów w drodze procesu wykładni prawa, albo kiedy wykładnia językowa, systemowa i celowościowa nie daje zadowalających rezultatów.
Zaprezentowane stanowisko Ministra Rozwoju i Finansów należy zatem rozumieć w ten sposób, iż klauzula in dubio pro tributario stosowana będzie tylko w tych sytuacjach, w których osoby działające w imieniu organów podatkowych będą mieć wątpliwości interpretacyjne co do stosowanych przepisów prawa podatkowego w danej sprawie.
W kwestii nieuwzględnienia klauzuli we wnioskach opartych na argumencie różnych rozstrzygnięć sądowych, które mogą stanowić przykład niejednoznaczności przepisów Minister Finansów zaznacza, że organy skarbowe mogły ocenić negatywnie każde z rozpatrzonych pism ponieważ uznały, że niejednolitość nie odnosi się do tożsamego stanu faktycznego i prawnego.
Dodatkowo organ skarbowy nie musi przychylać się do wniosku podatnika, jeżeli na tle zbliżonych stanów faktycznych pojawiły się różne orzeczenia sądowe, ponieważ mogą wynikać one z ustaleń dowodowych. W konsekwencji organy skarbowe uznały, że nie zostały spełnione przesłanki zastosowania zasadyin dubio pro tributario, ponieważ klauzula ta dotyczy treści przepisów prawa, które w tych sprawach zdaniem organów podatkowych nie budziły wątpliwości, a rozbieżności mogły wynikać z ustaleń stanu faktycznego.
Udzielając wyjaśnień na zadane pytania Ministerstwo Rozwoju i Finansów podało, że od momentu wejścia w życie przepisu wprowadzającego zasadę rozstrzygania wątpliwości organów podatkowych na korzyść podatnika przeprowadzono 9.855 postępowań kontrolnych.
Z dalszej treści odpowiedzi na interpelację poselską wynika, że na 2017 rok nie zaplanowano żadnych kontroli związanych ze sferą wykonywania zasady in dubio pro tributario w organach podatkowych.
W celu aktywizacji wyżej wymienionej zasady, zdaniem Ministra Finansów, jego działania opierają się na dążeniu do zapewnienia jednolitego stosowania przepisów prawa podatkowego przez organy podatkowe dokonując ich interpretacji z urzędu. W ramach tych działań 29 grudnia 2015r.
została wydana interpretacja ogólna Nr PK4.8022.44.2015 w sprawie stosowania art. 2a ustawy z 29 sierpnia 1997r- Ordynacja podatkowa, która pozwoliła na ujednolicenie i właściwe zrozumienie zasady in dubio pro tributario korzystne dla podatników.
Autor:
Sonia Żupa
Młodszy Konsultant Podatkowy. Studentka prawa i administracji Uniwersytetu Śląskiego, aktywnie zdobywała doświadczenie zawodowe podejmując praktyki w stowarzyszeniach i organizacjach publicznych i prywatnych. Obecnie praktykuje w katowickim biurze Russell Bedford Poland. Przedmiotem jej zainteresowań zawodowych jest prawo podatkowe, szczególnie w obszarze cen transferowych. Płynnie posługuje się językiem angielskim.