Przedsiębiorcy, którzy zaopatrują swoje firmy w napoje i przekąski wydawane pracownikom podczas bieżącej pracy, zastanawiają się czy wydatki na nabycie takich towarów będzie można odliczyć od podatku od towarów i usług. Okazuje się bowiem, że wszystko zależy od tego czy pracownik ma do nich swobodny dostęp.
Jak wiadomo, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U.2020.106 t.j. z dnia 2020.01.23), możliwe jest odliczenie podatku od nabywanych towarów i usług, które są związane z prowadzoną przez podatnika opodatkowaną działalnością gospodarczą.
Nie odliczymy zatem podatku VAT w przypadku artykułów spożywczych określanych jako „drobny poczęstunek" spożywanych w czasie bieżącej pracy, tj. w sytuacji, gdy pracownik sam decyduje, czy i kiedy się nimi poczęstuje. Potwierdził to TSUE w wyroku z dnia 11.12.2008 r.
w sprawie C-371/07 Danfoss i AstraZeneca, gdzie Trybunał zaznaczył, że "poza sporem jest, że zwykle do pracownika należy wybór rodzaju, dokładnego czasu lub miejsca spożywania posiłku.
Pracodawca w tym zakresie nie interweniuje, ponieważ obowiązkiem pracownika jest jedynie powrót do miejsca pracy o odpowiedniej porze i wykonywanie swoich zwykłych zajęć. (…) Wydawanie posiłków pracownikom ma, co do zasady na celu zaspokojenie potrzeb prywatnych i należy do sfery wyboru pracownika, w której pracodawca nie interweniuje.
Wynika z tego, że w zwykłych okolicznościach świadczenie usług polegających na nieodpłatnym wydawaniu posiłków pracownikom zaspokaja prywatne potrzeby tych ostatnich w rozumieniu art. 6 ust. 2 szóstej dyrektywy”. W związku z powyższym brak jest argumentów przemawiających za możliwością odliczenia podatku.
W takim przypadku argumentem nie może być także okoliczność "zapewnienia pracownikom odpowiednich warunków pracy".
Jeżeli przekąski udostępnione będą pracownikom swobodnie, a pracownik sam będzie decydował, kiedy po taką przekąskę będzie mógł sięgnąć, to będziemy mieli do czynienia z zaspokojeniem celów osobistych pracownika i w takim przypadku odliczenie podatku VAT nie będzie możliwe
Zakup do przedsiębiorstwa towarów takich jak: słodycze, owoce, warzywa i inne artykuły służące jako drobne przekąski, które są nieodpłatnie udostępniane pracownikom, nie mają związku z wykonanymi przez firmę czynnościami opodatkowanymi. Zatem skoro wydatki na nabycie ww.
towarów nie są związane ze sprzedażą opodatkowaną podatkiem od towarów i usług w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, to firmie nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego, wynikającego z faktur dokumentujących poniesione wydatki.
Poczęstunek podczas spotkań może zostać odliczony
Okazuje się bowiem, iż wyjątkiem od powyższego jest wydawanie poczęstunku w trakcie wewnętrznych narad (szkoleń, spotkań). Potwierdza to Interpretacja Indywidulana o sygn.
0111-KDIB3-1.4012.662.2017.3.AB, w której wskazano, iż aby można było wskazać, że określone zakupy mają chociażby pośredni związek z działalnością podmiotu, istnieć musi związek przyczynowo skutkowy pomiędzy dokonanymi zakupami towarów i usług a powstaniem obrotu.
Tu stwierdzić należy, że zużywanie artykułów spożywczych (kawa, herbata, cukier, mleko, woda, soki, drobne przekąski) przez pracowników w trakcie spotkań służbowych w firmie, tj. narad, konferencji, szkoleń spotkań, zebrań zarządu, nie nosi znamion zużycia na cele osobiste, prywatne tych osób.
W przypadku pracowników osoby te należą, co prawda do kręgu podmiotów wymienionych w art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT, lecz ww. artykuły spożywcze, które firma przekazuje nie służą celom prywatnym tych osób, gdyż ich zużycie związane jest ze statusem pracownika w przedsiębiorstwie.
A zatem według organów skarbowych artykuły spożywcze w formie przekąsek, zużywane przez pracowników podczas wewnętrznych narad (szkoleń, spotkań), będą miały związek (pośredni) z wykonaniem czynności opodatkowanych, bowiem poprzez wpływ na ogólne funkcjonowanie firmy, jako całości, przyczyniać się będą do generowania przez nią obrotu. Tak więc przedsiębiorstwo będzie mogło dokonać obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z nabyciem artykułów spożywczych na potrzeby pracowników, które są zużywane przez nich, jako drobne poczęstunki podczas wewnętrznych narad (szkoleń, spotkań), ze względu na fakt, że poniesione wydatki służyć będą w sposób pośredni do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.
Pracodawca może odliczyć VAT od napojów zakupionych dla pracowników
Na koniec warto podkreślić, że artykuły spożywcze takie jak: woda, mleko, kawa czy herbata pozostawione w pomieszczeniach kuchennych z przeznaczeniem do przygotowania zimnych i gorących napojów we własnym zakresie przez pracowników w godzinach pracy nie będą służyły zaspokojeniu celów osobistych pracowników, tak jak było to w przypadku przekąsek.
Konieczność zapewnienia napojów przez pracodawcę swoim pracownikom w czasie pracy wynika bezpośrednio z przepisów powołanego rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, tym samym czynności te nie wypełniają dyspozycji art. 7 ust.
2 ustawy o VAT i nie podlegają opodatkowaniu. Dlatego przedsiębiorstwo będzie mogło odliczyć podatek VAT od tych produktów.
Podsumowując, jeżeli przekąski udostępnione będą pracownikom swobodnie, a pracownik sam będzie decydował, kiedy po taką przekąskę będzie mógł sięgnąć, to będziemy mieli do czynienia z zaspokojeniem celów osobistych pracownika i w takim przypadku odliczenie podatku VAT nie będzie możliwe.
Natomiast, jak już wyżej wspomniano, wyjątkiem jest sytuacja, kiedy poczęstunek będzie serwowany podczas spotkań służbowych w firmie, tj. narad, konferencji, szkoleń spotkań, zebrań zarządu.
W takiej sytuacji nie ma mowy o zaspokojeniu celów osobistych pracownika – zużycie przekąsek związane będzie ze statusem pracownika w przedsiębiorstwie. W związku z powyższym, gdy przekąski będą serwowane podczas spotkań służbowych firmy możliwe będzie odliczenie od nich podatku VAT.
Na koniec warto wspomnieć, że pozostawienie w pomieszczeniach kuchennych zimnych i gorących napojów przygotowywanych we własnym zakresie przez pracowników w godzinach pracy nie będzie zaspokojeniem celów osobistych pracowników i nie będzie tu miało znaczenia czy pracownik sam decyduje, kiedy po taki napój będzie mógł sięgnąć, dlatego w tym przypadku także możliwe będzie odliczenie podatku VAT.
Autor: Paweł Boś
Młodszy Konsultant Podatkowy, związany z Russell Bedford Poland od 2018 roku. Autor licznych artykułów o tematyce prawno-podatkowej, publikowanych w prasie branżowej. Student Prawa na Akademii Leona Koźmińskiego w Warszawie