Przedmiotowy wyrok zapadł na kanwie sprawy, w której spółka, która prowadziła min. Działalność księgową i audytorską wystąpiła z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej wskazując, że nabyła zorganizowaną część przedsiębiorstwa, którą później planowała oddać wyodrębniony dział audytu i doradztwa biznesowego spółce powiązanej w leasing finansowy
Jego przedmiotem miała być Zorganizowana Część Przedsiębiorstwa, która obejmowała zespół składników materialnych i niematerialnych ze zobowiązaniami.
W swoim wniosku o interpretację indywidualną spółka wskazała, że cena ustalona na podstawie wyceny rzeczoznawcy będzie przewyższać rynkową wartość składników majątkowych wchodzących w skład działu audytu i doradztwa biznesowego.
Powstała w ten sposób różnica będzie odpowiadała aktualnej wartości firmy, którą jak dodała spółka korzystający (leasingobiorca) ujmie jako wartość niematerialną i prawną i będzie amortyzować dla celów podatkowych.
Umowa miała przewidywać opłatę wstępną oraz raty leasingowe, z których część – jak wyjaśniła spółka – byłaby spłatą wartości początkowej składników majątkowych, w tym wartości firmy.
Spółka we wniosku wskazała, że w części, w jakiej raty leasingowe będą odpowiadać spłacie wartości początkowej środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych, nie będą one dla niej przychodem podatkowym. Ponadto Spółka wskazała, że przepisy o leasingu finansowym nakazują traktować „spłatę wartości początkowej” symetrycznie po stronie finansującego i korzystającego. Twierdziła, że dotyczy to również dodatniej wartości firmy (goodwill).
Ze stanowiskiem Spółki nie zgodził się dyrektor KIS. Stwierdził, że dodatnia wartość firmy powstaje wyłącznie po stronie korzystającego, a część opłat leasingowych przypadająca na goodwill nie jest spłatą wartości początkowej, lecz wynagrodzeniem za korzystanie z przedmiotu umowy i stanowi przychód podatkowy u finansującego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu sygn. akt I SA/Po 632/22 stanął po stronie spółki i wskazał, że nie ma podstaw do twierdzenia, iż wartość firmy powstaje dopiero w trakcie realizacji umowy. Przepisy przewidują wyłączenie z przychodów finansującego tej części opłaty, która stanowi spłatę wartości początkowej, a ustawa dopuszcza amortyzację wartości firmy powstałej przy oddaniu przedsiębiorstwa do odpłatnego korzystania. Tym samym neutralność podatkowa obejmuje również goodwill.
Od przedmiotowego wyroku Skargę Kasacyjną wniósł Organ. Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał w mocy wyrok wskazując, że koro ustawa o CIT nie przewiduje wyłączenia lub ograniczenia neutralności podatkowej w odniesieniu do części opłat leasingowych odpowiadających spłacie wartości firmy, to organ podatkowy nie może takiego ograniczenia konstruować samodzielnie.
Sąd wyjaśnił: jeżeli umowa leasingu finansowego spełnia warunki ustawowe, a przedmiot leasingu – w tym przypadku ZCP – został wyceniony przez biegłego według wartości rynkowej, to nie ma podstaw do twierdzenia, że wartość firmy powstaje dopiero w trakcie realizacji umowy. Przeciwnie, stanowi ona element wartości przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części już na moment zawarcia umowy leasingu.
Skoro przepisy o leasingu finansowym przewidują wyłączenie z przychodów finansującego tej części opłat, która stanowi spłatę wartości początkowej – a ustawa dopuszcza amortyzację wartości firmy powstałej przy oddaniu przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części do odpłatnego korzystania – to neutralność podatkowa obejmuje również goodwill – stwierdził NSA. Nie zgodził się więc z fiskusem, że część rat leasingowych przypadająca na goodwill jest odrębnym wynagrodzeniem za korzystanie z przedmiotu umowy.
NSA wskazał także, że konsekwencje tej wykładni dotyczą obu stron umowy leasingu finansowego, a więc zarówno finansującego, jak i korzystającego. W tej sytuacji nie ma przychodu po stronie finansującego, ale nie ma też kosztów uzyskania przychodu po stronie korzystającego. Neutralność podatkowa w tym przypadku powinna być zachowana podkreślił sędzia Artur Kot.
