czwartek, 16 lipiec 2020 21:32

Nowelizacja kodeksu karnego w całości niezgodna z Konstytucją

14 lipca 2020 roku Trybunał Konstytucyjny orzekł, że ustawa z dnia 13 czerwca 2019 roku o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw jest w całości niezgodna z konstytucyjną zasadą legalizmu. Tym samym powstaje wątpliwość co do tego czy zmiany wprowadzone w kodeksie na mocy „tarczy 4.0” powinny obowiązywać.

Trybunał orzekł, że Sejm nie dochował trybu wymaganego przepisami prawa do uchwalenia ustawy z dnia 13 czerwca 2019 r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, dlatego też uzasadnia to stwierdzenie niezgodności tej ustawy z zasadą legalizmu, która zobowiązuje Sejm i jego organy do działania na podstawie i w granicach wyznaczonych przepisami regulaminu sejmu, podczas realizacji funkcji ustawodawczej (art. 7 i art. 112 w związku z art. 119 ust. 1 Konstytucji).

Trybunał Konstytucyjny podzielił zdanie Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej i orzekł niezgodność całej ustawy z Konstytucją RP

Ustawa z dnia 13 czerwca 2019 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw została przez Sejm uchwalona w trzech czytaniach w ciągu dwóch dni, z pominięciem wszelkich procedur do rozpatrywania projektów kodeksowych, o których mowa w art. 87 ust. l regulaminu Sejmu.

Sejm rozpoczął prace w dniu 14 maja 2019 roku, aby zakończyć je w dniu 16 maja 2019 roku. Takie tempo prac jest niezgodne z Regulaminem Sejmu, który wprost w art. 95 nakazuje, że: drugie czytanie projektu, o którym mowa w art. 87 (bieg projektu kodeksu, zmian kodeksu, ust. 1) może odbyć się nie wcześniej niż czternastego dnia od dnia doręczenia posłom sprawozdania Komisji Nadzwyczajnej.

Wskazać należy, że Ustawa z dnia 13 czerwca 2019 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, zawiera szereg szczególnych i bardzo istotnych zmian, nad którymi powinna pochylić się odpowiednia komisja. Do takich zmian należą między innymi: wprowadzenie bezwzględnego dożywocia (bez możliwości ubiegania się o przedterminowe warunkowe zwolnienie), podwyższenie kar w wielu przestępstwach, zmiany w zakresie orzekania kary grzywny i ograniczenia wolności (ograniczenie swobody orzeczniczej sędziego w ramach tzw. sędziowskiego wymiaru kary, które jednoznacznie wskazują, że sąd wymierza karę według swojego uznania), podwyższenie odpowiedzialności karnej za przestępstwo popełnione w ramach tzw. czynu ciągłego, czy zmianę w zakresie orzekania kary ograniczenia wolności i grzywny zamiast kary pozbawienia wolności oraz wprowadzenie kradzieży zuchwałej (trzy ostatnie zmiany w kodeksie karnym zostały wprowadzone Ustawą z dnia 19 czerwca 2020 roku o dopłatach do oprocentowania kredytów bankowych udzielanych przedsiębiorcom dotkniętym skutkami COVID-19 oraz o uproszczonym postępowaniu o zatwierdzenie układu w związku z wystąpieniem COVID-19 (tzw. „Tarcza 4.0”).

W związku z tym wnioskiem z dnia 28 czerwca 2019 roku Prezydent skierował ustawę do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie jej zgodności z Konstytucją.

Prezydent w jednym z argumentów wskazał wprost, że: Zastosowanie zwykłego trybu ustawodawczego, w którym pierwsze czytanie projektu zmiany kodeksu odbyło się̨ następnego dnia po wniesieniu projektu ustawy, a drugie czytanie – następnego dnia po sporządzeniu przez Komisję Ustawodawczą sprawozdania, w połączeniu z przedstawioną argumentacją oraz ścisłym związkiem i bezpośrednim wpływem uchybienia regulaminowemu trybowi postepowania z projektami zmian w kodeksach na ocenę̨ zgodności zaskarżonej ustawy z Konstytucją, uzasadnia wystąpienie do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem o dokonanie kontroli konstytucyjności ustawy.

Trybunał Konstytucyjny podzielił zdanie Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej i orzekł niezgodność całej ustawy z Konstytucją RP.

Powyższy wyrok ma znaczenie w kontekście zmian w kodeksie karnym wprowadzonych w tzw. „Tarczy 4.0” (wprowadzenie kradzieży zuchwałej, zmiana w zakresie orzekania kary ograniczenia wolności i grzywny zamiast kary pozbawienia wolności, podwyższenie odpowiedzialności karnej za przestępstwo popełnione w ramach tzw. czynu ciągłego oraz zmiany w zakresie orzekania kary łącznej), tj. czy w związku z orzeczeniem niezgodności całości ustawy zmieniającej kodeks karny z Konstytucją, zmiany wprowadzone w „tarczy 4.0” powinny obowiązywać – biorąc pod uwagę obecny wyrok Trybunału Konstytucyjnego i niezachowanie trybu kodeksowego do uchwalania zmian w kodeksach.

Trybunał Konstytucyjny sygn. akt Kp 1/19

Autor: Sylwia Jaszczuk, adwokat, współpracownik Russell Bedford Poland

 

 

Masz pytanie z zakresu prawa?

andrzej dmowski1

Warszawa

Andrzej Dmowski

Partner Zarządzający
tel: 22 276 61 80
email: andrzej.dmowski@russellbedford.pl

rafal dabrowski1

Katowice

Leszek Dukiewicz

Dyrektor biura w Katowicach
tel: 32 73 13 420
email: leszek.dutkiewicz@russellbedford.pl

Kariera

Chcesz rozpocząć karierę w dynamicznej międzynarodowej, prężnie rozwijającej się organizacji, stawiasz na rozwój zawodowy, sukces i karierę – prześlij do nas swoją aplikację, nie omijamy żadnego życiorysu!

Aktualne oferty pracy

Skontaktuj się z nami

Biuro prasowe

Prawo do publikacji możliwe jest po skontaktowaniu się z naszym działem PR.

Zapraszamy do zamawiania komentarzy. Nasi eksperci udzielają wypowiedzi m.in. dla magazynu Forbes, dla Pulsu Biznesu, dla Gazety Finansowej i Rzeczpospolitej. Pozostajemy do Waszej dyspozycji.

 

więcej

Poradnik antykryzysowy

broszura rb 2020

Specustawa w praktyce

Pandemia tzw. koronawirusa (SARS-CoV-2, COVID-19) zmienia bardzo wiele aspektów prawa. Przepisy mające dać wsparcie pracownikom, przedsiębiorcom, pracodawcom i innym podmiotom gospodarczym, wprowadzone specustawą z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19

Pobierz poradnik

 

Facebook

Twitter

RB__Poland Russell Bedford z 6% wzrostem! - Russell Bedford https://t.co/CCiYOadd53
9hreply
RB__Poland PFR dofinansuje restrukturyzowane spółki komandytowe - Russell Bedford https://t.co/JlvBXRkk0N
RB__Poland Mocna pozycja Russell Bedford wśród światowych sieci - Russell Bedford https://t.co/10NokoVSrU
RB__Poland Sprawozdanie z działalności według Krajowego Standardu Rachunkowości nr 9. - Russell Bedford https://t.co/ktCHi9ZfK5