poniedziałek, 16 lipiec 2018 12:49

Zakupu kilku lokali nie można uznać za zaspokajania własnego celu mieszkaniowego

Sprzedaż nieruchomości prywatnych, niezwiązanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, co do zasady powoduje powstanie przychodu w podatku dochodowym od osób fizycznych. Przychód taki należy pomniejszyć o koszty jego uzyskania i od tak otrzymanej podstawy opodatkowania obliczyć 19% podatek. Informację o dokonanej sprzedaży należy przesłać do właściwego organu podatkowego, składając w terminie do 30 kwietnia roku następnego deklarację PIT-39. W tym terminie należy również wpłacić należny podatek.

 

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego pokazuje, że aby móc skorzystać ze zwolnienia należy je interpretować ściśle i zgodnie z wykładnią celowościową. Przy badaniu prawa do zastosowania zwolnienia znaczenie będzie miało nie tylko wydatkowanie środków na ściśle wskazany przez ustawodawcę cel, lecz także sam zamiar zamieszkiwania przez podatnika w zakupionej nieruchomości. A zatem podatnik nabywający nieruchomości dla bliskich czy w celu jej dalszego wynajęcia nie będzie mógł co do zasady korzystać ze zwolnienia z opodatkowania.

Katalog wyłączeń z opodatkowania przy zakupie i sprzedaży nieruchomości

Jeśli podatnik chce się uwolnić od obowiązku zapłacenia podatku, ma do wyboru dwa wyjścia. Po pierwsze może wstrzymać się ze sprzedażą nieruchomości, tak aby jej zbycie nastąpiło po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie nieruchomości. W tym przypadku podatnik powinien zachować szczególną ostrożność przy obliczeniu terminu, pamiętając, aby w kalkulacji nie uwzględniać roku, w którym nabył nieruchomość. Przykładowo – jeśli nabycie nastąpiło 15 maja 2014 r., to sprzedaż nieruchomości będzie korzystała ze zwolnienia dopiero począwszy od 1 stycznia 2020 r.

Dla podatników, którzy nie mogą jednak poczekać ze sprzedażą, ustawodawca przewidział jeszcze jedno wyjście. A mianowicie jest to zwolnienie z opodatkowania dochodów ze zbycia nieruchomości pod warunkiem, że w terminie dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie, podatnik przeznaczy je na własne cele mieszkaniowe. Wśród własnych celów mieszkaniowych ustawodawca wymienia między innymi zakup nieruchomości, zakup gruntu pod budowę nieruchomości, budowę nieruchomości mieszkalnej, remont, rozbudowę, przebudowę nieruchomości czy wydatki na spłatę kredytów zaciągniętych na sfinansowanie zakupu.

Zwolnienie z podatku w praktyce

Pomimo zawartego w ustawie katalogu wyłączeń z opodatkowania sprawa nie wygląda jednak tak przejrzyście. Przekonała się o tym podatniczka, która przed upływem 5 lat od dnia nabycia nieruchomości gruntowej sprzedała ją, a przychód ze sprzedaży przeznaczyła na zakup i remont trzech lokali mieszkalnych, które następnie wynajęła. Składając w urzędzie skarbowym deklarację Pit-39 sądziła, że uzyskany dochód będzie korzystał ze zwolnienia z opodatkowania. Innego zdania był Naczelnik Urzędu Skarbowego, który wszczął postępowanie podatkowe zakończone decyzją wymierzającą podatek do zapłaty. W uzasadnieniu wskazał, że przychód z tej sprzedaży podatniczka wydatkowała m.in. na zakup i remont trzech lokali mieszkalnych, które zostały wynajęte. W związku z powyższym stan faktyczny wskazuje, iż zamiarem strony w momencie zakupu lokali był cel zarobkowy, a nie realizacja własnych potrzeb mieszkaniowych. Decyzja została utrzymana przez Dyrektora Izby Skarbowej.

Przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym podatniczka argumentowała, że miała prawo do zastosowania przedmiotowego zwolnienia z opodatkowania, bowiem celem dokonanego przez nią zakupu 3 lokali było zamieszkiwanie w nich, chociaż cel ten został odsunięty na przyszłość, z uwagi na nieprzewidziane okoliczności. Mieszkania miały zaspokajać również potrzeby mieszkaniowe członków najbliższej rodziny.

Argumentacja ta nie przekonała Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. W wydanym wyroku stwierdził on, że użyty przez ustawodawcę zwrot „własne cele mieszkaniowe” należy rozumieć jako zapewnienie sobie tzw. „dachu nad głową”. Do wypełnienia warunku postawionego w ustawnie nie wystarczy sam zakup mieszkania, lecz konieczne jest by nastąpiło to w celu realizacji własnych potrzeb mieszkaniowych. Intencją ustawodawcy była bowiem pomoc państwa w zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych obywateli i to tylko ich własnych w danym momencie, a nie jak twierdzi strona – w przyszłości, czy też potrzeb mieszkaniowych osób trzecich, w tym wypadku córki. Od powyższego orzeczenia podatniczka wniosła skargę kasacyjną. Uwzględniała jednak w części argumentację zarówno sądu I instancji jak i organów podatkowych, twierdząc, że fiskus powinien przyznać jej prawo do zwolnienia przynajmniej w zakresie wydatków poniesionych na jedną nieruchomość.

Z takim stanowiskiem zgodził się Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dnia 4 lipca 2018 r. sygn. akt I SA/Łd 1356/15 uchylił wyrok WSA i poprzedzające go decyzje. W uzasadnieniu wskazał, że z jednej strony rację ma organ podatkowy i sąd I instancji, twierdząc, że zwolnienie nie będzie miało zastosowania w odniesieniu do trzech nieruchomości. Z drugiej jednak strony organ podatkowy powinien rozważyć czy przedmiotowe zwolnienie może znaleźć zastosowanie do jednego z nabytych lokali mieszkalnych.

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego pokazuje, że aby móc skorzystać ze zwolnienia należy je interpretować ściśle i zgodnie z wykładnią celowościową. Przy badaniu prawa do zastosowania zwolnienia znaczenie będzie miało nie tylko wydatkowanie środków na ściśle wskazany przez ustawodawcę cel, lecz także sam zamiar zamieszkiwania przez podatnika w zakupionej nieruchomości. A zatem podatnik nabywający nieruchomości dla bliskich czy w celu jej dalszego wynajęcia nie będzie mógł co do zasady korzystać ze zwolnienia z opodatkowania.

Autor:

Marcin Kołkowicz

Doradca podatkowy, konsultant podatkowy w Russell Bedford Poland Sp. z o.o., absolwent Administracji, Zarządzania oraz Marketingu Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego im. Jana Pawła II. Tematyką prawa podatkowego zajmuje się od 2012 roku. Doświadczenie zdobywał w lubelskich oraz w warszawskich kancelariach doradztwa podatkowego. Autor i współautor wielu publikacji podatkowych, w szczególności dla portalu prawno-podatkowego TaxFin.pl. W swojej karierze zajmował się zarówno zagadnieniami dotyczącymi podatków bezpośrednich jak i pośrednich, ze szczególnym uwzględnieniem podatku od towarów i usług (VAT).

Masz pytanie z zakresu podatków?

rafal dabrowski1

Warszawa

Rafał Dąbrowski

Kierownik Deparamentu Podatków
tel: 22 276 61 84
email: rafal.dabrowski@russellbedford.pl

rafal dabrowski1

Katowice

Leszek Dukiewicz

Dyrektor biura w Katowicach
tel: 32 73 13 420
email: leszek.dutkiewicz@russellbedford.pl

Kariera

Chcesz rozpocząć karierę w dynamicznej międzynarodowej, prężnie rozwijającej się organizacji, stawiasz na rozwój zawodowy, sukces i karierę – prześlij do nas swoją aplikację, nie omijamy żadnego życiorysu!

Aktualne oferty pracy

Skontaktuj się z nami

Biuro prasowe

Prawo do publikacji możliwe jest po skontaktowaniu się z naszym działem PR.

Zapraszamy do zamawiania komentarzy. Nasi eksperci udzielają wypowiedzi m.in. dla magazynu Forbes, dla Pulsu Biznesu, dla Gazety Finansowej i Rzeczpospolitej. Pozostajemy do Waszej dyspozycji.

 

więcej

RB Magazine

RB Magazine numer 55

Tematy na czasie to split payment, raportowanie MDR, nowa matryca stawek VAT. Zmianom przyglądamy się na bieżąco na naszym portalu i w mediach społecznościowych. W magazynie podsumowujemy najważniejsze z nich, a także zwracamy uwagę na takie, które są równie ważne, ale niekoniecznie „medialne”.

Pobierz najnowszy RB Magazine

 

Facebook

Twitter

RB__Poland Andrzej Dmowski dla TVN24 o mikrorachunkach - Russell Bedford Poland https://t.co/XQP37S4X6B
RB__Poland Russell Bedford w finale konkursu „Network of the Year” - Russell Bedford Poland https://t.co/j2UPWSyBYB
RB__Poland Zapraszamy na wyjątkowe śniadanie podatkowe z Belgijską Izbą Biznesu - Russell Bedford Poland https://t.co/TFGcpqEmac
RB__Poland Uzyskanie zgody organu spółki na dokonanie czynności prawnej przez spółkę jest również w interesie kontrahenta - Ru… https://t.co/RB8RGXVIQq