Kwestia sposobu wyboru członka zarządu została uregulowana w art. 201 § 5- ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks Spółek Handlowych (dalej ksh). Przedmiotowy przepis mówi, o tym, że członek zarządu jest powoływany i odwoływany uchwałą wspólników, chyba że umowa spółki stanowi inaczej.
Członka zarządu w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością powołuje się w drodze uchwały, jednocześnie w przepisie zostało zastrzeżone – „chyba, że umowa spółki stanowi inaczej”.
Zatem aby określić, w jaki sposób należy powołać nowego członka zarządu, należy sprawdzić czy postanowienia tekstu jednolitego umowy spółki regulują powyższe w sposób odmienny aniżeli zostało to uregulowane w kodeksie spółek handlowych.
W przypadku kiedy w umowie spółki powyższe nie zostało uregulowane w odmienny sposób – powołanie ma miejsce w drodze uchwały.
W obrocie prawnym często można spotkać się z poglądem, że dla uprawnienia do reprezentacji spółki kapitałowej decydujący jest wpis osoby do Krajowego Rejestru Sądowego. Z uwagi na utrwalone orzecznictwo pogląd ten należy uznać za nieprawidłowy
Zgodnie z powyższym zgromadzenie wspólników powinno podjąć uchwałę o powołaniu wspólnika na członka zarządu. Uchwała, zgodnie z art. 245 ksh, powinna zapaść bezwzględną większością głosów oraz zgodnie z art. 247 par 2 ksh w tajnym głosowaniu. Następnie art.
22 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym, zobowiązuje do złożenia wniosku o zmianę wpisu w KRS w terminie 7 dni od dnia powołania nowego członka zarządu.
Uchwala dotycząca powołania nowego członka zarządu nie musi być zaprotokołowana i sporządzona przez notariusza, , ponieważ wymóg umieszczenia uchwały w protokole sporządzonym przez notariusza dotyczy uchwał, które zmieniają treść umowy spółki.
Natomiast uchwała dotycząca powołania nowego członka zarządu nie jest uchwałą, która zmienia umowę spółki.
Powołanie członka zarządu a wpis do rejestru
W obrocie prawnym często można spotkać się z poglądem, że dla uprawnienia do reprezentacji spółki kapitałowej decydujący jest wpis osoby do Krajowego Rejestru Sądowego. Z uwagi na utrwalone orzecznictwo pogląd ten należy uznać za nieprawidłowy.
Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 maja 2019 r. (sygn. akt: II FSK 1832/17) uchwała w sprawie powołania członka zarządu spółki wywołuje skutki z chwilą podjęcia, a nie z chwilą zarejestrowania w Krajowym Rejestrze Sądowym.
Wpis ten ma jedynie charakter deklaratywny i nie decyduje o tym, czy dana osoba jest, czy nie jest członkiem zarządu. Zatem, objęcie funkcji przez osobę powołaną do zarządu spółki nie zależy od okoliczności wpisu do rejestru.
Członkiem zarządu jest więc ten, kto został prawidłowo powołany do organu, natomiast członkostwo w organie wygasa w następstwie okoliczności skutkujących ustaniem mandatu.
Dlatego też przyjąć należy, że zwrot wniosku o wpis do rejestru zmiany, czy też dokonanie wpisu, nie może rozstrzygać sporu co do zasady, kto jest członkiem zarządu organu spółki, tym bardziej, że sąd rejestrowy nie jest uprawniony do rozstrzygania w tej kwestii.
Powyższe słusznie podkreślił również Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 7 lipca 2005 r., sygn. akt. V CK 839/04 „z mocy wyraźnego przepisu art. 201 § 4 k.s.h. członek zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością jest powoływany i odwoływany uchwałą wspólników; wpis zmian w składzie osobowym zarządu w rejestrze sądowym ma tylko charakter deklaratoryjny. Domniemywa się, że wpis w Krajowym Rejestrze Sadowym jest prawdziwy lecz jest to domniemanie wzruszalne”.
Rozstrzyganie sporów dotyczących członkostwa w zarządzie
Natomiast, gdy w związku z samym członkostwem w zarządzie powstaje kwestia sporna, to konieczne staje się zastosowanie trybu postępowania określonego w art. 189 KPC i wytoczenie powództwa o ustalenie – na podstawie art.
252 § 1 KSH – bowiem w przypadku podjęcia przez zgromadzenie wspólników spółki z ograniczoną odpowiedzialnością uchwały niezgodnej z prawem, jej wzruszenie winno nastąpić w trybie powództwa o stwierdzenie nieważności uchwały, wytoczonego przeciwko spółce.
Jeżeli zaś uchwała narusza umowę spółki lub dobre obyczaje, wówczas może podlegać wzruszeniu w prowadzonym przeciwko spółce postępowaniu o uchylenie uchwały, na podstawie art. 249 § 1 KSH.
Autor: Maciej Tuszyński
Legal Manager w Departamencie Prawnym. Adwokat, członek Okręgowej Rady Adwokackiej w Warszawie, absolwent wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego. Specjalizuje się w prawie spółek handlowych oraz w prawie cywilnym.
Posiada doświadczenie zawodowe, które obejmuje prowadzenie sporów sądowych oraz wszechstronne doradztwo prawne w zakresie bieżącej obsługi podmiotów gospodarczych, w szczególności spółek prawa handlowego. W ramach pracy w kancelarii jego praktyka koncentruje się na sprawach korporacyjnych, cywilnych i gospodarczych.