wtorek, 18 czerwiec 2019 10:54

Sąd Najwyższy rozstrzygnął wątpliwości w sprawie konieczności przeprowadzenia na nowo przewodu po uchyleniu zaskarżonego wyroku 

Sąd Najwyższy podjął uchwałę rozstrzygającą w sprawie okoliczności przeprowadzenia na nowo przewodu w całości po uchyleniu wyroku. W myśl uchwały gdy orzekający sąd pierwszej instancji naruszył przepisy prawa procesowego, w postępowaniu odwoławczym należy przeprowadzić od nowa cały przewód sądowy. 

W ostatnim czasie Sąd Najwyższy poprzez podjęcie uchwały z dnia 22 maja 2019 r. w składzie 7 sędziów Sądu Najwyższego (I KZP 3/19, LEX nr 2664394, zwana dalej jako „Uchwała”) rozstrzygnął istotną kwestię odnoszącą się do przesłanki umożliwiającej uchylenie przez sąd odwoławczy zaskarżonego wyroku oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy w przedmiotowej uchwale zajął się ww. zagadnieniem, odpowiadając na pytanie jak należy rozumieć przesłankę konieczności przeprowadzenia na nowo przewodu w całości, o której mowa w art. 437 § 2 zdanie drugie in fine ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. (Dz.U. Nr 89, poz. 555, tj. (Dz.U. z 2018 r. poz. 1987, dalej zwana jako „k.p.k.”), jako warunku uchylenia wyroku i przekazania sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, a w szczególności:

1) czy oznacza ona konieczność powtórnego przeprowadzenia wszystkich dowodów w sprawie, czy też wystarczająca jest potrzeba powtórzenia najważniejszych dowodów, rozstrzygających o odpowiedzialności karnej oraz

2) czy potrzeba dokonania ponownej oceny wszystkich dowodów, choćby bez ich ponownego przeprowadzania, uzasadnia przyjęcie tej przesłanki?"

Sąd Najwyższy wskazał, iż konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości, o której mowa w art. 437 § 2 zdanie drugie in fine k.p.k., jako powód uchylenia przez sąd odwoławczy zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, zachodzi wówczas, gdy orzekający sąd pierwszej instancji naruszył przepisy prawa procesowego

Rozbieżności w orzecznictwie

Jeżeli chodzi o przedmiotowe zagadnienie to wskazać należy, iż w dotychczasowym orzecznictwie Sądu Najwyższego wystąpiła rozbieżność co do sposobu interpretacji art. 437 § 2 zdanie drugie in fine k.p.k.

Według pierwszego z poglądów prezentowanych w orzecznictwie konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości, o którym mowa w art. 437 § 2 zdanie drugie in fine k.p.k., jako powód uchylenia przez sąd odwoławczy zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, zachodzi wówczas, gdy orzekający sąd pierwszej instancji naruszył przepisy prawa procesowego, co skutkowało w realiach sprawy nierzetelnością prowadzonego postępowania sądowego, uzasadniającą potrzebę powtórzenia (przeprowadzenia na nowo) wszystkich czynności procesowych składających się na przewód sądowy w sądzie pierwszej instancji.

Z kolei według drugiego stanowiska powodem uchylenia przez sąd odwoławczy wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania może być już sama konieczność ponowienia kluczowych, istotnych (a więc niekoniecznie wszystkich) dowodów w sprawie.

Przyczyna rozbieżności w orzecznictwie

Sąd Najwyższy wskazał w Uchwale, że zasadniczą przyczyną rozbieżności w orzecznictwie Sądu Najwyższego w omawianej kwestii jest odmienna wykładnia przesłanki ponownego przeprowadzenia postępowania dowodowego, tj. kwestia kiedy tak naprawdę zachodzi potrzeba wydania przez sąd odwoławczy wyroku kasatoryjnego z uwagi na ww. przesłankę.

Sąd Najwyższy w Uchwale odwołał się w tym kontekście do treści art. 452 k.p.k., wskazując, iż przepis ten nie uzależnia w sposób bezwzględny czynienia nowych ustaleń od przeprowadzenia dowodów w postępowaniu odwoławczym. Z drugiej jednak strony ww. przepis wskazuje również pośrednio na uprawnienie Sądu do szerokiego dopuszczania dowodów i ich przeprowadzania w postępowaniu odwoławczym.Sąd Najwyższy podkreślił w Uchwale, iż z treści art. 452 § 2 k.p.k. wynika zasada, że sąd odwoławczy sam przeprowadza dowody, nie zaś, że w celu ich przeprowadzenia uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.

Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego

Sąd Najwyższy w oparciu o ww. argumentacje, rozstrzygając o przedmiotowym zagadnieniu postanowił przychylić się do pierwszego z wyżej zaprezentowanych poglądów, wskazując, iż konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości, o której mowa w art. 437 § 2 zdanie drugie in fine k.p.k., jako powód uchylenia przez sąd odwoławczy zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, zachodzi wówczas, gdy orzekający sąd pierwszej instancji naruszył przepisy prawa procesowego, co skutkowało, w realiach sprawy, nierzetelnością prowadzonego postępowania sądowego, uzasadniającą potrzebę powtórzenia (przeprowadzenia na nowo) wszystkich czynności procesowych składających się na przewód sądowy w sądzie pierwszej instancji.

Nie ulega wątpliwości, iż podjęcie przedmiotowej Uchwały prze Sąd Najwyższy z pewnością wyjaśniło kwestię dość istotną dla profesjonalnych pełnomocników, zwłaszcza w zakresie stawiania wniosków apelacyjnych.

Autor: Hana Żołnierkiewicz 

Aplikant adwokacki w Departamencie Prawnym. Od 2017 roku związana z Russell Bedford Dmowski i Wspólnicy Kancelaria Adwokacka Sp.k. Posiada doświadczenie w obsłudze prawnej na rzecz przedsiębiorców w zakresie łączenia, podziału i przekształcenia spółek oraz w zakresie prawa upadłościowego, prawa restrukturyzacyjnego i prawa rynku kapitałowego. Prowadzi bieżącą obsługę spółek prawa handlowego, w tym sporządza dokumentację korporacyjną, zarówno w języku polskim jak i w angielskim. Reprezentuje również klientów przed sądami powszechnymi w sprawach z zakresu prawa gospodarczego i cywilnego.

Masz pytanie z zakresu prawa?

andrzej dmowski1

Warszawa

Andrzej Dmowski

Partner Zarządzający
tel: 22 276 61 80
email: andrzej.dmowski@russellbedford.pl

rafal dabrowski1

Katowice

Leszek Dukiewicz

Dyrektor biura w Katowicach
tel: 32 73 13 420
email: leszek.dutkiewicz@russellbedford.pl

Kariera

Chcesz rozpocząć karierę w dynamicznej międzynarodowej, prężnie rozwijającej się organizacji, stawiasz na rozwój zawodowy, sukces i karierę – prześlij do nas swoją aplikację, nie omijamy żadnego życiorysu!

Aktualne oferty pracy

Skontaktuj się z nami

Biuro prasowe

Prawo do publikacji możliwe jest po skontaktowaniu się z naszym działem PR.

Zapraszamy do zamawiania komentarzy. Nasi eksperci udzielają wypowiedzi m.in. dla magazynu Forbes, dla Pulsu Biznesu, dla Gazety Finansowej i Rzeczpospolitej. Pozostajemy do Waszej dyspozycji.

 

więcej

RB Magazine

RB Magazine numer 55

Tematy na czasie to split payment, raportowanie MDR, nowa matryca stawek VAT. Zmianom przyglądamy się na bieżąco na naszym portalu i w mediach społecznościowych. W magazynie podsumowujemy najważniejsze z nich, a także zwracamy uwagę na takie, które są równie ważne, ale niekoniecznie „medialne”.

Pobierz najnowszy RB Magazine

 

Facebook

Twitter

RB__Poland Dodatkowe informacje ws. wykazu podatników VAT - Russell Bedford Poland https://t.co/5JGinMFPtd
18hreply
RB__Poland Russell Bedford na konferencji #Mazurytobiznes. Zobacz fotorelację: https://t.co/mHMjo3qHDd https://t.co/uh8ru9j9dt
23hreply
RB__Poland Przeprowadzanie inwestycji na obszarach Natura 2000 - Russell Bedford Poland https://t.co/Y93sRBhiuX
RB__Poland Ceny transferowe. Japońska reforma podatkowa - Russell Bedford Poland https://t.co/G3H1Jeku2n